hangarçeviri
HANGAR ÇEVİRİ
Discord'a Katıl

Şimdi yayında

Hangar istemcisi yayında.

Hangar bilgisayarındaki oyunları bulur, doğru Türkçe yamayı tek tıkla kurar ve oyun güncellendiğinde yamayı da günceller. Windows 10 ve 11 için ücretsiz.

Yama ara

ESC

Arşivden keşfet

Türkçe yama ve dublaj arşiviTümünü gör ›

Majora's Mask Yasın Beş Evresi Teorisi: Doğru mu, Tesadüf mü?

100%

Kısaca

Majora's Mask yasın beş evresi teorisi, oyunun ana bölgelerinin sırasıyla inkâr, öfke, pazarlık, depresyon ve kabullenme duygularını yansıttığını öne süren bir hayran yorumudur. Nintendo bu teoriyi hiçbir zaman doğrulamadı. Yapımcı Eiji Aonuma ise 2015'te bazı bölümlerdeki hüzün ve öfke tonlarının bilinçli olduğunu, ama hiçbir bölümün tek bir duyguya indirgenmediğini söyledi. Kısacası teori oyunu okumanın güçlü bir yolu, fakat tasarımın resmî planı olduğu kanıtlanmış değil.

Not: Yazıda oyunun yan hikâyelerine ve bölgelerdeki olaylara dair ayrıntılar yer alıyor.

Bu teori nereden çıktı?

The Legend of Zelda: Majora's Mask, 2000 yılında Nintendo 64 için çıktı ve serinin en karanlık oyunu olarak anılmaya başladı. Link, Termina adlı tuhaf bir paralel dünyada üç günlük bir zaman döngüsüne hapsoluyor; gökyüzündeki ay, üç gün sonunda kasabaya düşecek. Oyuncu bu felaketi önlemek için zamanı tekrar tekrar başa sarıyor ve her döngüde aynı insanların aynı kederlerini yeniden izliyor.

Ölüm, kayıp ve vedalaşma bu kadar baskın olunca hayranların oyunu yas psikolojisi üzerinden okuması şaşırtıcı değil. Teori internette yıllar içinde olgunlaştı, her yeni yorumcu yeni kanıtlar ekledi. 2015'te oyunun Nintendo 3DS için yeniden yapılması teoriyi yeniden popüler hâle getirdi; 2019'da yayımlanan “The Psychology of Zelda” adlı kitapta ise teoriye ayrı bir bölüm ayrıldı ve her ana bölgenin bir yas evresine karşılık geldiği savunuldu.

The Legend of Zelda: Majora's Mask resmî görseli

Beş evre nedir?

Teorinin dayandığı model, psikiyatr Elisabeth Kübler-Ross'un 1969'da yayımlanan kitabında ölümcül hastalarla yaptığı görüşmelerden yola çıkarak tanımladığı beş evre. Model daha sonra yas süreçlerini anlatmak için de yaygın biçimde kullanıldı. Günümüz psikolojisinde bu evrelerin herkes için aynı sırayla yaşanmadığı, iç içe geçebildiği sıkça vurgulanıyor. Bu bilgi, teoriyi değerlendirirken de önemli: Evreler katı bir merdiven değil, kabaca bir harita.

Termina'da beş evre

Teoriye göre eşleşme şöyle:

  1. Clock Town ve inkâr Kasabanın üzerine düşmek üzere olan dev bir ay var, ama kasabanın önde gelenlerinin bir kısmı karnavalın iptal edilmesine karşı çıkıyor ve halkın çoğu hazırlıklara devam ediyor. Tehlike gözlerinin önündeyken hayat normalmiş gibi sürüyor. Bu, inkârın neredeyse ders kitabı örneği olarak okunuyor.

  2. Woodfall ve öfke Deku Krallığı'nda kral, kızının kaybolmasından bir maymunu sorumlu tutuyor ve onu cezalandırmaya hazırlanıyor. Gerçeği öğrenmeden önce hissettiği öfke, bölgenin duygusal tonunu belirliyor.

  3. Snowhead ve pazarlık Goron kahramanı Darmani'nin hayaleti, kendi ölümünü kabul edemiyor ve Link'ten onu hayata döndürmesini istiyor. Ölümle “anlaşma” yapma çabası, pazarlık evresine bağlanıyor.

  4. Great Bay ve depresyon Zora şarkıcısı Lulu sesini kaybetmiş, yumurtaları çalınmış ve gitarist Mikau ölmüş. Bölge boyunca derin bir hüzün ve çaresizlik hâkim.

  5. Ikana ve kabullenme Ölülerin vadisi Ikana'da ruhlar huzura kavuşuyor, geçmişin hesapları kapanıyor. Son tapınak ve Link'in yolculuğunun toparlanması, kabullenme evresi olarak yorumlanıyor.

Majora's Mask Yasın Beş Evresi Teorisi: Doğru mu, Tesadüf mü?

Teoriyi güçlendiren ayrıntılar

Teorinin bu kadar uzun ömürlü olmasının sebebi, oyunun genel yapısıyla örtüşmesi. Link'in dönüşüm maskeleri bile ölümle bağlantılı: Deku, Goron ve Zora maskeleri, ölmüş ya da kaybolmuş karakterlerin ruhlarını ve acılarını taşıyor. Oyundaki “İyileştirme Şarkısı” da bir düşmanı yenmekten çok, yaralı ruhları teselli etmeye yarıyor. Yani oyunun mekanikleri bile yas ve vedalaşma etrafında şekilleniyor.

Bölgelerin ziyaret sırası da teoriye yardımcı oluyor. Oyuncunun ana tapınakları geleneksel olarak bataklık, dağ, okyanus ve vadi sırasıyla bitirmesi bekleniyor. Bu da Clock Town'dan başlayan duygusal yolculuğun bir sıraya oturuyormuş gibi görünmesini sağlıyor.

Aonuma ne dedi?

2015'te Game Informer'a konuşan Eiji Aonuma'ya bu teori doğrudan soruldu. Aonuma'nın yanıtının özü şuydu: Bölümlerden birinin hüzünle, bir başkasının öfkeyle örülmesi kasıtlıydı ve ekip oyuncuların sahnelerin duygusal tonuyla bağ kurmasını istiyordu. Ancak her bölümün yalnızca tek bir duyguyu aktardığı fikrine katılmadı; her bölümde başka duyguların da bulunduğunu vurguladı.

Bu açıklama iki şekilde okunabiliyor. Teoriyi sevenler için Aonuma'nın “duygusal tonlar kasıtlıydı” demesi büyük bir destek. Şüpheciler ise Aonuma'nın Kübler-Ross modelinden hiç söz etmediğini ve beş evrelik planı doğrulamadığını hatırlatıyor. En dürüst sonuç şu: Oyun bilinçli olarak duygusal bir yolculuk olarak tasarlandı, ama bu yolculuğun beş evreye göre planlandığına dair bir kanıt yok.

Karşı argümanlar

Teoriyi eleştirenlerin öne sürdüğü bazı noktalar da dikkate değer:

  • Duygular iç içe Her bölgede birden fazla duygu var. Örneğin Snowhead'de de derin bir keder, Great Bay'de de umut sahneleri görülüyor. Eşleşme, ancak her bölgenin bir yönü öne çıkarılarak kuruluyor.

  • Yan görevler sırayı bozuyor Oyunun en duygusal hikâyelerinden bazıları, örneğin Kafei ile Anju'nun hikâyesi, Clock Town'da geçiyor ve inkârdan çok kabullenmeye yakın bir duygu taşıyor.

  • Model zaten esnek Kübler-Ross evreleri gerçek hayatta bile sabit bir sırayla yaşanmıyor. Bu da her karanlık hikâyede bir şekilde beş evre bulmayı kolaylaştırıyor.

Bu teoriyi, Link'in aslında oyunun başında öldüğünü öne süren daha uç yorumlarla karıştırmamak da gerekiyor. “Link öldü” teorisi de Majora's Mask hakkındaki popüler hayran fikirlerinden biri, ama onun da oyunda ya da geliştiricilerin açıklamalarında doğrudan bir dayanağı yok.

Sonuç: Kanıt değil, güçlü bir okuma

Majora's Mask'ın yas temalı bir oyun olduğu tartışmasız. Kaybedilen dostlar, ölümle yüzleşemeyen ruhlar ve yaklaşan felakete rağmen sürdürülen gündelik hayat, oyunu benzersiz kılan şeyler. Beş evre teorisi bu temaları düzenli bir çerçeveye oturtuyor ve oyunu yeniden oynarken yeni ayrıntılar fark etmenizi sağlıyor. Ancak teoriyi bir “gizli tasarım belgesi” gibi değil, oyuna yönelik özenli bir hayran yorumu olarak görmek en sağlıklısı.

Sık sorulan sorular

Majora's Mask yasın beş evresi teorisi doğru mu?

Kanıtlanmadı. Nintendo teoriyi doğrulamadı; Aonuma bazı bölümlerin duygusal tonunun kasıtlı olduğunu söyledi ama beş evrelik bir planı onaylamadı.

Hangi bölge hangi evreye karşılık geliyor?

Teoriye göre Clock Town inkâr, Woodfall öfke, Snowhead pazarlık, Great Bay depresyon, Ikana ise kabullenme evresini temsil ediyor.

Yasın beş evresi kimin modeli?

Psikiyatr Elisabeth Kübler-Ross'un 1969'da yayımlanan çalışmasına dayanıyor. Model ilk olarak ölümcül hastaların yaşadığı süreçleri anlatmak için geliştirildi.

Majora's Mask'ı bugün nasıl oynayabilirim?

Oyunun Nintendo 3DS için hazırlanan yeniden yapımı 2015'te çıktı; orijinal Nintendo 64 sürümü de Nintendo'nun abonelik hizmetindeki klasik oyunlar arasında sunuldu. Erişim, bulunduğunuz bölgeye ve platforma göre değişebilir.

Kaynak: GameLuster

Yorumlar 0

Henüz yorum yok. Takıldığın bir yer varsa ilk soruyu sen sor.

Yorum yaz