Neden Bazı Oyunlar Türkçeye Çevrilmiyor? Maliyet, Pazar ve Teknik Engeller

Yayıncının masasındaki hesap

Yerelleştirme kararı kabaca tek bir soruya dayanır: Bu dili eklemek kendini amorti eder mi? Steam'in Eylül 2026 anketinde kullanıcıların yüzde 34,20'si İngilizce, yüzde 31,39'u Basitleştirilmiş Çince, yüzde 9,05'i Rusça kullanıyor. Türkçenin payı ise yüzde 1,09. Bu tablo satın alma gücünü de konsol oyuncularını da göstermez, ama bir yayıncının önce hangi dillere baktığını anlamaya yeter. Yerelleştirme şirketi Alconost'un Temmuz 2026 tarihli rehberi de küçük ekiplere iki üç öncelikli dille başlamayı öneriyor ve örnek olarak Almanca, Fransızca, İspanyolca, Basitleştirilmiş Çince ile Brezilya Portekizcesini sayıyor. Türkçe bu örnekler arasında yok.

Türkiye'ye özgü bir başlık da fiyatlandırma. Valve, 20 Kasım 2023'te Türkiye'de lirayla satışı bırakıp ülkeyi dolar tabanlı MENA bölgesine taşıdı ve gerekçe olarak döviz kurundaki oynaklığı gösterdi. Bizce alım gücü endişesi yayıncıların Türkçe kararında hâlâ masada duruyordur, fakat bu etkiyi ölçen kamuya açık bir veri bulamadık. O yüzden bunu kesin neden değil, yorum olarak okuyun.

Maliyet kelime sayısıyla büyüyor

Alconost'un aynı rehberine göre yaklaşık 2.500 kelimelik, metni az bir oyunda insan çevirisi dil başına 80-150 dolar tutuyor; oyun içi test için bunun üzerine yüzde 15-20 eklenmesi öneriliyor. Metin yoğun oyunlarda ise tablo değişiyor. Yerelleştirme şirketi Level Up, anlatı ağırlıklı büyük projelerde maliyetin on binlerce dolara çıkabildiğini söylüyor.

Şöyle kaba bir hesap yapalım: 150 dolarlık üst sınır kelime başına yaklaşık 6 sente denk geliyor. Aynı birim fiyatla 300.000 kelimelik bir oyun, tek dil için 18.000 dolar eder. Bu gerçek bir teklif değil, ölçeği göstermek için yaptığımız bir tahmin. Üstelik fatura burada bitmiyor:

• Test Çevirinin oyun içinde doğru görünüp görünmediğine bakacak birinin zamanı da ücretlidir.

• Güncellemeler Yeni içerik, ek paket ve yama notları da çevrilir. Dil bir kez eklenince bakım yükü sürer.

• Dublaj Oyuncu, stüdyo ve yönetmen ayrı bir bütçedir. CD Projekt, The Witcher 3 için 15 dil sürümü hazırladığını, bunların yedisinin tam dublajlı olduğunu açıklamıştı; bu ölçek büyük bir yatırım ister.

Teknik engeller: İ, ı ve yazı tipi

Türkçe, teknik açıdan da küçük tuzaklar barındırır. Çoğu dilde i harfinin büyüğü I iken Türkçede İ'dir; ı ile i ayrı harflerdir. Programlar büyük-küçük harf dönüşümünü bu kurala göre yapmazsa sorun başlar. Last Epoch forumlarında oyuncular büyük I harfinin farklı bir yazı tipiyle göründüğünü ya da hiç çıkmadığını bildirmiş, Minecraft Bedrock'un hata kaydına da aynı harf çiftiyle ilgili bir sorun girmiştir.

Yazı tipi ayrı bir konu. Oyunun fontunda ğ, ş, İ ve ı yoksa harfler kutucuk olarak görünür ya da başka bir yazı tipinden çekilir. Sanatçının elle çizdiği fontlarda bu eksiği kapatmak ek iş demektir. Bir de dilin yapısı var: Türkçe sondan eklemeli olduğu için İngilizcede sorunsuz çalışan, araya isim yerleştiren cümle kalıpları Türkçede ek uyumunu bozabilir. Örneğin araya hangi silah adı gelirse gelsin aynı eki kullanmak çoğu zaman yanlış sonuç verir. Oyun baştan çok dilli düşünülmediyse bunlar sonradan pahalıya patlar. Yerelleştirme rehberlerinin altını çizdiği nokta da bu: Metinleri koddan ayırmak ve Unicode desteğini erkenden kurmak işin en büyük tasarruf kalemlerinden.

Türkçe yama bu boşluğun neresinde duruyor?

Resmî destek gelmediğinde devreye gönüllü yamalar giriyor. Hangar Çeviri de bu alanda çalışan gönüllü bir ekip; yamalar ücretsiz, çeviriler makine çevirisi kullanılmadan insan eliyle yapılıyor. Yine de yama sihirli bir çözüm değil. Metin dosyalarına ulaşılabilmesi gerekir, oyun güncellenince yama bozulabilir, çevrim içi oyunlarda ise dosya değiştirmek kurallara aykırı sayılabilir. Bu yüzden her oyun yamaya uygun değildir.

Resmî Türkçe görmek isteyen oyuncunun elindeki en somut araç, Türkçe destekli oyunları satın almak ve geliştiriciye talebini saygılı biçimde iletmektir. Yayıncı hesabı satış verisiyle işler; talep görünür oldukça o hesabın sonucu da değişebilir.

Sık sorulan sorular

Oyunlarda Türkçe dublaj neden bu kadar az?

Dublaj, metin çevirisine göre çok daha pahalı ve uzun bir iştir: oyuncular, stüdyo, yönetim ve ses düzenleme ayrı bütçe ister. Pazar payı küçük bir dilde bu yatırımı geri almak daha zordur.

Büyük oyunlarda bile Türkçe neden olmayabiliyor?

Büyük oyunlarda metin hacmi de büyür. Kelime başına maliyet sabit kalsa bile toplam tutar yükselir; yayıncı da her dili beklenen satışla kıyaslar. Satış rakamı yüksek bir oyunda bile Türkçe bu kıyaslamadan geçemeyebilir.

Türkçe olmayan oyunu yamayla oynamak mümkün mü?

Tek oyunculu ve dosyalarına erişilebilen birçok oyunda mümkündür, ama yamanın o oyun sürümüyle uyumlu olması gerekir. Çevrim içi oyunlarda ise önce oyunun kurallarını okumak gerekir, çünkü dosya değişikliği yasak olabilir.

Kaynak: Steam Donanım ve Yazılım Anketi, Alconost, PC Gamer